Collagen bôi ngoài da có thấm không? Hầu như không thấm sâu, vì phân tử collagen quá lớn để đi qua lớp biểu bì xuống hạ bì, nên kem hay serum collagen chủ yếu giúp dưỡng ẩm bề mặt. Bài viết giải thích vì sao collagen khó thấm, hiệu quả thực tế khi bôi và những hoạt chất giúp da tự tạo collagen.
Tại sao collagen bôi da không thấm được?
Collagen không thể thấm vào da vì các phân tử của nó quá lớn so với khả năng thấm của lớp da ngoài. Để hiểu rõ hơn, bạn cần biết collagen là gì và cấu trúc của nó.
Collagen là gì và cấu trúc phân tử
Collagen là protein chính trong cơ thể, chiếm khoảng 30% tổng lượng protein. Nó tạo nên kết cấu của da, xương, sụn và các mô liên kết khác. Phân tử collagen nguyên chất có cấu trúc phức tạp gồm ba chuỗi polypeptide xoắn lại nhau, tạo thành một sợi xơ dai và bền.
Tuy nhiên, chính sự phức tạp này lại là vấn đề. Collagen nguyên chất có trọng lượng phân tử khoảng 300.000 dalton, một con số khổng lồ. Để bạn hình dung, một dalton bằng khối lượng của một proton; 300.000 dalton có nghĩa là collagen là một phân tử cực kỳ nặng.
Trọng lượng phân tử collagen nguyên chất quá lớn
Lớp ngoài cùng của da (gọi là stratum corneum) hoạt động như một rào cản bảo vệ, cho phép các phân tử nhỏ thâm nhập nhưng ngăn chặn các phân tử lớn. Các nhà khoa học đã phát hiện rằng bất kỳ hợp chất nào có trọng lượng phân tử lớn hơn 50 kDa đều rất khó thâm nhập vào lớp này. Collagen với trọng lượng 300.000 dalton vượt quá ngưỡng này gấp 6 lần.
Kết quả là, khi bạn bôi kem collagen lên mặt, phân tử collagen nằm trên bề mặt da. Chúng không thể vượt qua rào cản stratum corneum để đến được lớp dermis bên dưới, nơi thực sự cần collagen để tái tạo. Các nghiên cứu khoa học đã kiểm tra collagen từ 2.000 dalton đến 500.000 dalton để đánh giá khả năng thâm nhập, và kết quả cho thấy chỉ các mảnh collagen nhỏ nhất có thể đạt hiệu quả.
Lớp da ngoài cùng là rào cản đối với collagen
Stratum corneum hoạt động như một tường gạch-vữa, gạch là các tế bào chết, vữa là các lipid keo dính. Cấu trúc này rất hiệu quả trong việc giữ ẩm bên trong nhưng cũng chặn các phân tử lớn không thể đi qua. Collagen nguyên chất, với kích thước khổng lồ của nó, hoàn toàn bị chặn bởi rào cản này.
Đây là lý do tại sao “bôi collagen ngoài da” là một cách tiếp cận hạn chế. Dù kem collagen chứa bao nhiêu collagen đi chăng nữa, phần lớn nó vẫn nằm trên bề mặt và sau đó bị rửa đi hoặc bay hơi. Hiệu quả thực sự vào da là gần như bằng không.
Xem thêm: 4 cách wax lông bikini tại nhà đơn giản, dễ thực hiện
Collagen peptide có thấm qua da tốt hơn không?
Ngành công nghiệp mỹ phẩm đã tìm ra một giải pháp: collagen peptide, một hình thức collagen đã được xử lý để có phân tử nhỏ hơn nhiều, dễ hấp thụ hơn.
Collagen peptide là collagen thủy phân bằng cách nào
Collagen peptide (còn gọi là hydrolyzed collagen) được tạo ra qua quá trình thủy phân hoá. Điều này có nghĩa là collagen nguyên chất được phá vỡ thành những đoạn nhỏ hơn bằng cách sử dụng enzyme hoặc hóa chất. Thay vì có trọng lượng phân tử 300.000 dalton, collagen peptide chỉ có từ 2.000 đến 5.000 dalton. Sự khác biệt này là rất lớn.
Quá trình thủy phân hoá tạo ra những peptide nhỏ hơn, đặc biệt là di- và tripeptide (những chuỗi chỉ có 2-3 axit amin). Những peptide cực nhỏ này, dưới 1 kDa, thể hiện hiệu quả hấp thụ vượt trội. Chúng có khả năng đi qua các lớp da hoặc được hấp thụ trong quá trình tiêu hóa nếu uống, không giống như collagen nguyên chất.
Peptide nhỏ hơn 1 kDa hấp thụ tốt hơn thế nào?
Cách collagen peptide thủy phân hoạt động khác biệt một cách cơ bản. Khi bạn uống collagen peptide, nó được phân tách thêm trong dạ dày thành những peptide rất nhỏ. Những peptide dưới 1 kDa này được hấp thụ qua ruột và vào máu. Đặc biệt, một dipeptide gọi là Pro-Hyp là chất chính được tìm thấy trong huyết tương con người sau khi uống collagen thủy phân.
Nồng độ cao nhất của collagen peptide trong máu đạt tại 2 giờ sau khi uống. Từ đó, những peptide này được vận chuyển qua máu đến lớp dermis của da, nơi chúng kích thích sản sinh collagen type I và type III, chính những loại collagen tạo nên độ căng và độ đàn hồi của da.
Uống collagen peptide hay bôi hiệu quả hơn
So sánh các phương pháp bổ sung collagen cho da, uống collagen peptide hiệu quả hơn bôi collagen nguyên chất. Dù bôi collagen nguyên chất có thể cải thiện độ ẩm tạm thời, nó không thể tái tạo collagen thực sự. Uống collagen peptide, mặt khác, cung cấp những khối xây dựng mà cơ thể có thể sử dụng để tổng hợp collagen mới.
Hơn nữa, collagen peptide có thể tồn lưu trong lớp dermis lên đến 14 ngày sau khi uống. Trong khoảng thời gian này, nó tiếp tục kích thích quá trình sản sinh collagen và bảo vệ da khỏi tổn thương từ ánh nắng mặt trời. Đây là một tác dụng dài hạn mà bôi kem collagen nguyên chất không thể đạt được.
Thấm được hay không, bôi collagen vẫn có tác dụng gì?
Mặc dù collagen bôi ngoài da không thể thấm sâu vào da, nó không hoàn toàn vô dụng. Collagen vẫn có một vai trò quan trọng khi bôi lên da, nó chỉ khác với những gì hầu hết các hãng mỹ phẩm quảng cáo.
Collagen bôi ngoài da chủ yếu dưỡng ẩm
Collagen bôi ngoài da hoạt động chủ yếu như một chất dưỡng ẩm. Mặc dù nó không thể thâm nhập vào da để tái tạo collagen, nó vẫn tạo thành một lớp mỏng trên bề mặt giúp giữ ẩm. Điều này có nghĩa là da bạn sẽ trông sáng bóng và cảm thấy mềm mại sau khi bôi kem collagen.
Tác dụng dưỡng ẩm này là thực tế và hữu ích, nhưng nó không phải là những gì nhiều người lạc quan kỳ vọng. Khi bạn bôi collagen lên da, bạn không phải là “xây dựng collagen mới” cho da của mình, bạn chỉ là giữ nó không bị khô.
Kết hợp collagen với vitamin C và retinol giúp gì
Mặc dù collagen bôi một mình giới hạn, nó có thể làm tốt hơn khi kết hợp với các thành phần khác. Vitamin C, retinol, biotin và kẽm, những thành phần này hoạt động cùng với collagen để kích thích cơ thể tổng hợp collagen nội sinh12.
Vitamin C, ví dụ, là một chất chống oxy hóa mạnh giúp bảo vệ da khỏi tổn thương từ tia UV và ô nhiễm. Retinol (một hình thức vitamin A) kích thích quá trình tái tạo tế bào và thúc đẩy sản sinh collagen. Khi kết hợp những thành phần này với collagen peptide trong một công thức kem, bạn có một sản phẩm mạnh mẽ hơn nhiều so với collagen một mình.
Cần dùng collagen bôi bao lâu mới thấy hiệu quả
Một điều quan trọng cần hiểu là bôi collagen không phải là một giải pháp nhanh chóng. Khi bôi ngoài da, collagen chỉ cải thiện độ ẩm bề mặt ngay lập tức. Tuy nhiên, nếu bạn kỳ vọng thấy những thay đổi thực sự trong độ căng và độ đàn hồi của da, bạn cần kiên trì.
Theo các nghiên cứu, cần phải dùng collagen bôi ngoài da khoảng 2 đến 3 tháng liên tục mới thấy kết quả rõ rệt. Trong khoảng thời gian này, kem collagen kết hợp với các thành phần khác giúp cải thiện tình trạng da tổng thể, mặc dù cơ chế chính không phải là thâm nhập collagen.
Cách nào để thực sự hấp thụ collagen?
Nếu bạn muốn thực sự tăng sinh collagen cho da, cách tiếp cận hiệu quả không phải là chỉ bôi kem collagen hay chỉ uống collagen. Thay vào đó, bạn cần kết hợp nhiều phương pháp.
Sử dụng collagen uống kết hợp chế độ ăn và massage
Cách đơn giản nhất để tăng cung cấp collagen cho da là uống collagen peptide. Điều này cung cấp một nguồn peptide sẵn sàng để cơ thể sử dụng. Tuy nhiên, uống collagen một mình không phải là cách tối ưu.
Chế độ ăn uống giúp hỗ trợ sản sinh collagen. Các thực phẩm giàu vitamin C (cam, kiwi, cà chua), vitamin A (cà rốt, lá gan động vật), và protein (trứng, cá, thịt) tất cả đều giúp cơ thể tổng hợp collagen mới. Ngoài ra, massage mặt tăng cường lưu thông máu và kích thích quá trình tái tạo tế bào, giúp da hấp thụ các chất dinh dưỡng tốt hơn.
Kết hợp cả ba yếu tố, uống collagen peptide, ăn các thực phẩm nuôi dưỡng, và massage thường xuyên, sẽ cho bạn kết quả tốt hơn.
Tại sao uống collagen và bôi kết hợp lại hiệu quả?
Sự kết hợp giữa uống collagen peptide và bôi kem collagen tạo thành một chiến lược hoàn chỉnh hơn. Khi bạn uống collagen peptide, nó đạt nồng độ cao nhất trong máu sau 2 giờ và tồn lưu trong da lên đến 14 ngày. Lúc này, da đã sẵn sàng để hấp thụ và sử dụng các peptide này.
Lúc đó, bôi kem collagen giúp: (1) duy trì độ ẩm cho da để peptide uống có thể được hấp thụ hiệu quả hơn, (2) cung cấp vitamin C, retinol và các chất hỗ trợ khác giúp kích thích sản sinh collagen. Mặc dù kem collagen bôi không thể thâm nhập sâu, nó vẫn đóng vai trò hỗ trợ quan trọng trong quá trình này.
Kết hợp cả hai phương pháp, bạn đang cho cơ thể và da tất cả những gì chúng cần để tăng sinh collagen tự nhiên: nguồn peptide từ uống, chất dinh dưỡng từ bôi, và độ ẩm để tối ưu hóa hấp thụ.
Bôi collagen ngoài da không thấm được vì phân tử collagen quá lớn so với khả năng của lớp da ngoài. Tuy nhiên, uống collagen peptide thủy phân hoặc kết hợp cả bôi và uống khi đi kèm chế độ dinh dưỡng tốt sẽ mang lại kết quả thực tế cho độ căng và độ đàn hồi của da. Ngay cả khi bôi collagen không thâm nhập sâu, nó vẫn giúp giữ ẩm và hỗ trợ quá trình tái tạo collagen khi được sử dụng đúng cách.
Tham khảo thêm: Cạo lông mặt có bị to lỗ chân lông không? Vì sao?
Bình luận